Typ zadania z matury podstawowej z polskiego, dział „Tekst kultury i historia literatury”. Poniżej jedno przykładowe zadanie z odpowiedzią i objaśnieniem.
Trener wzoruje ten typ na zadaniu 15 z arkusza CKE z 2026 roku (formuła 2023). Za całe zadanie są 2 punkty, tak jak w arkuszu.
Jak to rozwiązywać. Gdy polecenie wskazuje akapit, szukaj odpowiedzi tylko w nim i własnymi słowami opisz zawartą w nim informację.
Typowy błąd. Odpowiedź na pytanie o akapit 1 oparta na informacjach z akapitu 2 (albo odwrotnie).
Przeczytaj poniższy fragment utworu literackiego.
[1] Po pobiciu i wypędzeniu Kmicica poszła rozmiłowana w panu Wołodyjowskim szlachta po rozum do głowy i uczyniła projekt ożenienia go z panną Aleksandrą. „Co będziem dla niej męża po świecie szukać! — mówili starzy na umyślnej sesji, na której oną sprawę roztrząsano. — Gdy tamten zdrajca bezecnymi uczynkami tak się splamił, iż jeśli jest żyw, katu oddany być powinien, tedy i panna musiała go już z serca wyrzucić, bo tak było i w testamencie, w osobnej klauzuli przewidziane. Niechże pan Wołodyjowski się z nią żeni. Jako opiekunowie możem na to pozwolić, a tak i ona zacnego kawalera, i my sąsiada i wodza dostaniem”.
[2] Gdy zdanie to jednogłośnie zawotowane zostało, pojechali starsi naprzód do pana Wołodyjowskiego, któren niewiele myśląc na wszystko się zgodził, a potem do „panienki”, która jeszcze mniej myśląc, stanowczo się sprzeciwiła. „Lubiczem — rzekła — jeden tylko nieboszczyk miał prawo rozrządzać i majętność nie prędzej może być panu Kmicicowi odjęta, aż sądy na utratę gardła go skażą, a co się tyczy mego zamążpójścia, nawet o tym nie wspominajcie. Za dużo mam w sobie boleści, żebym o czymś podobnym myśleć mogła… Tamtego z serca wyrzuciłam, a tego, choćby był najgodniejszy, nie przywoźcie, bo wcale do niego nie wyjdę”.
Wzorcowa odpowiedź: Chcą wydać Aleksandrę za Wołodyjowskiego. Uzasadniają, że Kmicic zhańbił się i zasługuje na karę, więc panna musiała go wyrzucić z serca, a oni zyskają dla niej męża i sąsiada, a dla siebie wodza.
Za co jest punkt (sprawdzasz sam):
Typowa odpowiedź za 0 punktów: „Chcą wydać Aleksandrę za Kmicica.” — Odwrotnie: Kmicic jest uznany za zdrajcę. Planują ślub z Wołodyjowskim.
Wzorcowa odpowiedź: Aleksandra odmawia, bo ma w sobie zbyt wiele bólu, by myśleć o małżeństwie. Kmicica wyrzuciła z serca, ale nie zamierza wyjść za nikogo innego.
Za co jest punkt (sprawdzasz sam):
Typowa odpowiedź za 0 punktów: „Aleksandra odmawia, bo kocha Wołodyjowskiego.” — Aleksandra mówi, że do niego „wcale nie wyjdzie”, nawet gdyby był najgodniejszy.
W trenerze to zadanie ma za każdym razem inną treść, a wynik liczy się do twojego postępu.